Parazit enfeksiyonunu nasıl tanımlayabilirim

Helmintozlar, yani kurtlarla enfeksiyon, yaygın parazitik hastalıklardır ve belirtisiz olarak geçebilir veya diğer hastalıklar altında maskelenebilir. Helmintoz belirtileri çeşitlidir ve parazit türüne, yerleşimine ve invazyonun süresine bağlıdır. İnsanda kurt enfeksiyonunun temel belirtilerini inceleyelim.

Helmintozlar genellikle planlı muayenalarda veya birisi genel halsizlik şikayetiyle doktora başvurduğunda tesadüfen tespit edilir. Belli belirtilerin olmaması parazitlerin olmamasını garanti etmez, bu yüzden ana belirtileri bilmek ve zamanında tıbbi yardım almak önemlidir.

İntoksikasyonun genel semptomları

Helminotlar faaliyet gösterirken insan vücuduna zehirli maddeler salgılar ve bu da aşağıdaki genel semptomların gelişimine neden olur:

• kronik yorgunluk ve zayıflık, çalışma kapasitesinin azalması;
• baş ağrıları ve baş dönmeleri;
• artmış sinirlilik, uyku bozuklukları;
• subfebril sıcaklık (37,0–37,5 °C) belirgin bir neden olmaksızın;
• alerjik reaksiyonlar: cilt kaşıntısı, urtiaria, cilt kaşıntısı.

Bu semptomlar genellikle stres, aşırı yorgunluk veya mevsimsel hastalıklara atfedilir, ancak bu semptomların kombinasyonu, özellikle risk faktörlerinin varlığında alarma geçmelidir.

İshal bozuklukları

Çoğu helminot bağırsakta yaşar, bu yüzden sindirim sistemi en çok etkilenebilir. Tipik belirtiler arasında:

• karında, genellikle karın boşluğunda, kramp tarzı veya sancılı ağrılar;
• kusma, bazen kusma;
• meteorizma, karında şişkinlik;
• ishal veya aksine kronik kabızlık;
• iştah değişikliği (artış veya aniden azalma);
• normal beslenmeye rağmen kilo kaybı.

Uzun süreli helmintozun süresince, besin maddelerinin emilimini bozucu durumlara bağlı olarak gelişen eksiklik durumları, anemi, hipovitaminöz ve genel tükenmişlik belirtilerine neden olabilir.

Özel belirtiler

Bazı semptomlar belirli tür helminotlara özeldir. Bu belirtiler doktorun ön teşhisinde yardımcı olabilir:

• gece yarısı artan ciddi ani kaşınma, enterobiyozun (kurbağalarla enfeksiyon) klasik belirtisi;
• kuru öksürük, solunum güçlüğü, göğüs ağrısı, akciğerlerdeki yuvarlakların göçü (askaridoz) için işaret edebilir;
• cilt ve sklerlerin sararması, sağ alt karın bölgesinde ağrı — karaciğer ve biliyer yollarının zarar görmesi (örneğin, opisthorhoz) için olası bir belirti;
• cilt kaşınması, döküntüler, ödem — tokozaroza ve diğer doku helmintozlarında sıkça görülür;
• uyku sırasında diş sıkma (bruxism), bu belirti genellikle çocuklarda helminot enfeksiyonlarıyla birlikte görülür, ancak kesinlikle spesifik değildir.

Nörolojik hasar belirtileri

Helminotlar tarafından salınan nörotoksinler, merkezi sinir sistemine etki edebilir. Helminotlu bir kişide genellikle:

• uyku bozuklukları veya yüzeysel kaygılı uyku;
• artmış kaygı, depresyon durumları;
• dikkat azalması ve hafıza bozukluğu;
• çocuklarda — zihinsel ve motor gelişme gecikmesi, huzursuzluk, ağlama.

Helmintozların tanısı

Helminotların tespiti için aşağıdaki tanı yöntemleri kullanılır:

• kurt yuvalarının mikroskopik incelemesi (koproovoskopiya);
• enterobiyoz için cilt çekme (kurbağaların varlığı);
• kanın parazitlere karşı antikorlarının serolojik analizleri (İFA);
• DNA helminotların tespiti için polimeraz zincir reaksiyonu (PCR);
• gerektiğinde cihazlı yöntemler: ultrasonografi, röntgen, endoskopi.

Analizlerin güvenilirliği hakkında önemli bir not

Kalın kakanın tek analiz sonucu negatif, enfeksiyonun olmamasını garanti etmez. Helminot yuvaları her gün değil, belirli bir aralıklarla kalına verilir. Bu yüzden güvenilir bir sonuç elde etmek için kalın kakanın en az üç kez birkaç gün arayla verilmesi önerilir.

Helmintozların tedavisi

Kararlı bir teşhis konduktan sonra anti-helminotik ilaçların reçetesi sadece doktor tarafından yapılmalıdır. Kendi başına tedavi tehlikelidir, çünkü farklı tür helminotlar farklı ilaçların uygulanmasını gerektirir. Ayrıca, birçok anti-helminotik ilaç yan etkileri ve kontrendikasyonlar içerir. Tedavi genellikle:

• spesifik anti-helminotik ilaçların alınması (örneğin, albendazol, mebendazol, pirantel ve diğerleri);
• alerjik reaksiyonları azaltmak için desensitize edici tedavi;
• probiyotikler kullanarak bağırsak florasının yeniden oluşturulması;
• tedavi sonrası tekrar kontrol analizi.

Parazit enfeksiyonundan korunma

Parazit enfeksiyonunu önlemek, tedavisinden çok daha kolaydır. Temel önleme önlemleri şunlardır:

• yemek öncesi ve tuvalete gittikten sonra ellerin iyice yıkanması;
• sadece yıkanmış sebzeler, meyveler ve yeşilliklerin tüketilmesi;
• et ve balığın yeterli şekilde ısıtılması;
• içme suyunun kaynatılması veya filtrelenmesi;
• yaşam alanlarında düzenli nemli temizlik;
• ev hayvanlarının düzenli parazit tedavisi;
• doktorun reçetesiyle, organize topluluklarda çocuklara karşı anti-helminotik ilaçların önleyici kullanımı.

Herhangi bir şüpheli semptomun ortaya çıkması, özellikle risk faktörleri (hayvanlarla temas, taze veya yeterince ısıtılmamış yiyeceklerin tüketilmesi, tropikal ülkelerdeki seyahatler) varlığında, klinikçi, enfeksiyon hastalıkları uzmanı veya parazitoloji hekimiye başvurulmalıdır. Zamanında tanı ve doğru tedavi, ciddi komplikasyonların önüne geçilmesini ve sağlığın korunmasını sağlar.

Permanent link to this publication: