Henri Rousseau'nun Futbolculara Adanmış Tablosu

Henri Rousseau, “Gümrükçi”, jungilleri, tigrleri, rüyeleri yazıyordu. Ancak onun arasında bir tablo da var ki, bu egzotikliklerden sıyrılıyor. “Futbolcular” (1908) – dört oyuncunun polosatlı formalarında, yeşil saha üzerinde alışılmış olmayan pozlarda donan bir tablo. Arka planda – ağaçlar, iki soluk mavi hava yastığı, şehir çatları. Bu, sanatçının en gizemli ve en naif çalışmalarından biri. Neden Rousseau, hiç sporla ilgilenmeyen biri, birdenbire futbola resmediyormuş? ve ne demek istedi? Görelim.

Oluşturma Tarihi

1908 yılında Rousseau 64 yaşındaydı. O zamana kadar “Uyuyan Çingene” ve “Tropik Fırtına” gibi tablolar yazmıştı, ancak o zamana kadar geniş bir tanınma elde etmemişti. “Futbolcular” tablosu sipariş edilmişti? Hayır. Sanatçı sadece Paris'in caddelerinde top topuşturmaca eden çocukları görmüş ve ilham almıştı. O, asla futbol oynamamış, kuralları bilmemişti. Belki de onu çekici olan dinamikti: koşan figürler, top, gerilim. O, her yıl düzenlenen Salone Indépendants'ta sergilenmek için tabloyu yazdı. Eleştirmenler, genellikle olduğu gibi, güldü: “çirkin, çocuk proporcileri, perspektif yok”. Ancak Rousseau'nun arkadaşları Picasso ve Apollinaire, büyük bir heyecanla tabloyu beğendiler.

Tabloyu Tanımlama

Öndeyi – formadaki dört futbolcu: iki kırmızı-beyaz çizgili formasında, iki koyu mavi. Top, olgun bir portakal gibi, birinin ayakları arasında yatıyor. Figürler düz yazılmış, hacimsiz, ayakları aşırı ince, pozları garip: biri vurmayı hazırlanıyor, diğeri elleri uzatılmış koşuyor, üçüncüsü yarım oturur pozunda duruyor. Futbolcuların elleri dallara benziyor, yüzleri maskeler. Arka planda – yüksek ağaçlar, oyuncak gibi, ve iki balon. Solda ve sağda – tribün benzeri yapılar, ancak boş. Gökyüzü soluk mavi. Tüm bunlar bir rüya gibi, gerçek bir maç gibi değil.

Tabloyun Garip Görünme Nedeni

Rousseau, perspektif kurallarını bilmiyordu. Arka plandaki figürler ön plandakilerle aynı büyüklükte. Ağaçlar çok düzgün, oyuncak gibi. Top asılı, yatmıyor. Tensürsüz olma yoksunluğu, hafifliği izlenimi yaratıyor. Ancak bu “bilgisizlik” içinde yatıyor magya: tablo, bir futbola gitmemiş bir insanın gördüğü bir rüya gibi algılanıyor. Bu, spor değil, büyülü bir ormanda ritüeldir.

Futbolcuların Simgesellik

Sanat tarihçileri, Rousseau'nun gerçek oyuncuları değil, “oyunan insanları” arketipi resmettiğini öne sürüyor. Polosatlı formlar, klovun kıyafetlerini andırıyor. Belki de sanatçı, yarışmanın absürdlüğünü göstermek istemişti: insanlar topu izlemek için koşuyorlar, oynayan kuklalar gibi. Arka plandaki iki balon, hava yastığı, uçuş hayali simgesi. Yeryüzündeki oyun ile gökyüzü toplar arasındaki karşıtlık. Ayrıca, bu, 1908 yılında Fransa'da patlak veren siyasi çatışmaların parodisi olarak da görülüyor.

Primativizme Bağlantı

“Futbolcular”, naif sanatın açık bir örneğidir. Rousseau, gerçekçiliğe yönelmemiş, bir şartlı dünya yaratmıştır. Bu nedenle, tabloları çocuklar veya halk sanatları ile özdeşleşir. Modern avangard sanatçıları (kubistler, futuristler), cesareti ile ilham aldılar, çünkü Rousseau, tüm kriterleri göz ardı etti. “Futbolcular”'ta, statik Mısır fresklerinin bir izi var: figürler donmuş, tekrar eden hareketlerin ritmi.

Tabloyun Yerleşimi

“Futbolcular”, Solomon R. Guggenheim Müzesi'nde bulunmaktadır. Boyut: 105 x 97 cm. Tablo, 1945 yılında Justine Guggenheim Vakfı aracılığıyla satın alınmıştır. Bugün, Russo'nun en tanınmış çalışmalarından biri ve sanat tarihi kitaplarında sıkça reproduklenen bir çalışmadır. Naif sanat salonunda görebilirsiniz.

Toplumsal Kültüre Etkisi

“Futbolcular” imajı, spor malzemeleri reklamlarında kullanıldı, animasyon serilerinde parodi edildi (“Simpsonlar”). İngiliz rock grubu “The Police”, kapak için benzer renk tonlarını kullandı. Tablo, naif bir gözle sporu bakmanın bir ikon haline geldi. Gösteriyor ki, futbol sadece bir gösteri değil, aynı zamanda bir surrealist gizem olabilir.

Henri Rousseau'nun “Futbolcular” tablosu, bir spor günlüğü değil, bir şiirdir. Bizi, çocuk veya bir şizofren gözüyle alışık olduğumuz şeyleri yeniden görmeye öğretir. Bu nedenle, onun sonsuz değeri vardır.

Permanent link to this publication: